Σημαντικές αδυναμίες στη λειτουργία του ανταγωνισμού στην ελληνική αγορά πετρελαιοειδών διαπιστώνει η Επιτροπή Ανταγωνισμού, προτείνοντας παρεμβάσεις που αφορούν τόσο τη διακίνηση και την αποθήκευση καυσίμων όσο και τον τρόπο με τον οποίο διαμορφώνονται και δημοσιοποιούνται οι τιμές.
Η Επιτροπή ολοκλήρωσε την κανονιστική παρέμβαση που είχε ξεκινήσει τον Νοέμβριο του 2022, εξετάζοντας τη λειτουργία της αγοράς σε όλα τα βασικά στάδια, από τη διύλιση έως την εμπορία και τη λιανική διάθεση.
Η έρευνα κάλυψε τη βενζίνη 95 οκτανίων, το πετρέλαιο κίνησης και το πετρέλαιο θέρμανσης, ενώ βασίστηκε στην εξέταση της δομής της αγοράς, των τιμών, των εμπορικών ροών, της κερδοφορίας των επιχειρήσεων και των μηχανισμών τιμολόγησης.
Τι διαπίστωσε η Επιτροπή Ανταγωνισμού
Βασικό συμπέρασμα της έρευνας είναι ότι στην ελληνική αγορά πετρελαιοειδών δεν επικρατούν συνθήκες αποτελεσματικού ανταγωνισμού. Για τον λόγο αυτό, η Επιτροπή θεωρεί αναγκαίες διαρθρωτικές παρεμβάσεις που θα διευκολύνουν την πρόσβαση νέων επιχειρήσεων και θα ενισχύσουν τη διαφάνεια προς όφελος των καταναλωτών.
Στο πλαίσιο της έρευνας εξετάστηκε, μεταξύ άλλων, και το φαινόμενο «rockets and feathers». Πρόκειται για την ασύμμετρη μετακύλιση των μεταβολών στις τιμές, όταν δηλαδή οι αυξήσεις στις διεθνείς τιμές περνούν στην αγορά με διαφορετική ταχύτητα από ό,τι οι αντίστοιχες μειώσεις.
Η δεσμευτική απόφαση για τις συμβάσεις αποθήκευσης
Η πρώτη παρέμβαση που αποφασίστηκε αφορά την κατάργηση των ρητρών αποκλειστικότητας στις συμβάσεις αποθήκευσης καυσίμων σε ιδιόκτητες εγκαταστάσεις τρίτων εταιρειών.
Στόχος είναι να διευκολυνθεί η πρόσβαση περισσότερων επιχειρήσεων στις διαθέσιμες αποθηκευτικές υποδομές, περιορίζοντας εμπόδια που ενδέχεται να δυσχεραίνουν τη δραστηριοποίηση και τον ανταγωνισμό στην αγορά.
Η απόφαση ελήφθη ομόφωνα στις 10 Δεκεμβρίου 2025, με αριθμό 896/2025.
Οι προτάσεις για τα αποθέματα ασφαλείας και τις εισαγωγές
Η Επιτροπή προτείνει τη δημιουργία ενός Ανεξάρτητου Κεντρικού Φορέα Διατήρησης Αποθεμάτων Ασφαλείας, ο οποίος θα λειτουργεί υπό την εποπτεία της ΡΑΑΕΥ.
Ο νέος φορέας θα αναλαμβάνει τη διατήρηση των υποχρεωτικών αποθεμάτων ασφαλείας για λογαριασμό των επιχειρήσεων. Παράλληλα, το σχετικό κόστος προτείνεται να κατανέμεται με βάση τη συνολική κατανάλωση καυσίμων και όχι τον όγκο των εισαγωγών.
Με αυτόν τον τρόπο επιδιώκεται να περιοριστούν τα εμπόδια για την εισαγωγή καυσίμων από νέους ή μικρότερους προμηθευτές και να ενισχυθεί η ανταγωνιστική πίεση στην αγορά.
Επιπλέον, προτείνεται η δημιουργία ενιαίου μητρώου αποθηκευτικών χώρων πετρελαιοειδών. Σε αυτό θα καταγράφονται οι διαθέσιμες εγκαταστάσεις, οι ελλείψεις αλλά και οι υποδομές που παραμένουν αναξιοποίητες.
Αλλαγές στη δημοσιοποίηση των τιμών των διυλιστηρίων
Μία ακόμη σημαντική πρόταση αφορά τον τρόπο με τον οποίο ανακοινώνονται οι τιμές των διυλιστηρίων.
Η Επιτροπή εισηγείται να σταματήσει η καθημερινή δημόσια ανάρτηση των συγκεκριμένων τιμών και η ενημέρωση των εταιρειών εμπορίας να γίνεται εξατομικευμένα.
Η αλλαγή αυτή αποσκοπεί στον περιορισμό του κινδύνου σιωπηρής συμπαιγνίας μεταξύ επιχειρήσεων, καθώς η δημόσια και ταυτόχρονη γνωστοποίηση των τιμών μπορεί να διευκολύνει την παρακολούθηση της εμπορικής συμπεριφοράς των ανταγωνιστών.
Ψηφιακή εφαρμογή για σύγκριση τιμών στα πρατήρια
Σε αντίθεση με την πρόταση για τις τιμές των διυλιστηρίων, στην αγορά λιανικής η Επιτροπή ζητά μεγαλύτερη διαφάνεια και καλύτερη ενημέρωση των καταναλωτών.
Συγκεκριμένα, προτείνει τη δημιουργία ψηφιακής εφαρμογής μέσω της οποίας οι πολίτες θα μπορούν να βλέπουν σε πραγματικό χρόνο τις τιμές των καυσίμων ανά:
- Είδος καυσίμου.
- Πρατήριο.
- Γεωγραφική περιοχή.
Η εφαρμογή θα εμφανίζει επίσης τα κοντινότερα πρατήρια, ώστε οι οδηγοί να μπορούν να συγκρίνουν ευκολότερα τις διαθέσιμες τιμές και να επιλέγουν πού θα ανεφοδιαστούν.
Τι σημαίνουν οι προτάσεις για τους καταναλωτές
Οι παρεμβάσεις που εισηγείται η Επιτροπή Ανταγωνισμού αποσκοπούν στη βελτίωση της λειτουργίας της αγοράς καυσίμων, στην ενίσχυση των εισαγωγών και στην ευκολότερη πρόσβαση επιχειρήσεων στις αναγκαίες υποδομές.
Για τους καταναλωτές, ιδιαίτερη σημασία έχει η προτεινόμενη ψηφιακή εφαρμογή, καθώς θα μπορούσε να διευκολύνει τη σύγκριση τιμών μεταξύ πρατηρίων και να ενισχύσει τη διαφάνεια στη λιανική αγορά.
Ωστόσο, οι προτάσεις αυτές δεν σημαίνουν αυτομάτως ότι θα υπάρξει άμεση μείωση στις τιμές της βενζίνης ή του πετρελαίου. Πρόκειται για παρεμβάσεις που στοχεύουν στη δημιουργία καλύτερων συνθηκών ανταγωνισμού, με ενδεχόμενα οφέλη για την αγορά και τους καταναλωτές σε βάθος χρόνου.
